{"id":3944,"date":"2024-09-26T13:24:02","date_gmt":"2024-09-26T11:24:02","guid":{"rendered":"https:\/\/mto-kr.pl\/wp\/?page_id=3944"},"modified":"2024-12-10T21:00:28","modified_gmt":"2024-12-10T20:00:28","slug":"zagrozenia-i-ochrona","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/zagrozenia-i-ochrona\/","title":{"rendered":"Threats and protection"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Pomurnik nie jest zagro\u017cony globalnie i posiada kategori\u0119 zagro\u017cenia LC \u2013 najmniejszej troski. Ze wzgl\u0119du na rzadkie wyst\u0119powanie w trudno dost\u0119pnych siedliskach g\u00f3rskich dok\u0142adne rozmieszczenie, wielko\u015b\u0107 populacji i trendy liczebno\u015bci nie s\u0105 dobrze poznane, zw\u0142aszcza we wschodniej cz\u0119\u015bci zasi\u0119gu w g\u00f3rach Azji. W Europie liczebno\u015b\u0107 populacji l\u0119gowej szacowana jest na 38\u00a0000-100 000 par l\u0119gowych, przy czym najwi\u0119ksze populacje wyst\u0119puj\u0105 w Turcji (5\u00a0000-25 000 par), we Francji (4 000-20\u00a0000 par), Hiszpanii (9\u00a0000-12\u00a0000 par) i W\u0142oszech (2\u00a0000-6 000). Trend populacji europejskiej pozostaje nieznany, jednak w kilku pasmach g\u00f3rskich (w Pirenejach, Apeninach i Karpatach) notuje si\u0119 spadki liczebno\u015bci. Przyczyny zmniejszania si\u0119 populacji w Karpatach nie s\u0105 dobrze rozpoznane, ale uwa\u017ca si\u0119, \u017ce w pewnym stopniu odpowiedzialne s\u0105 za to surowe zimy i niekorzystne warunki pogodowe w okresie l\u0119gowym, kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 na mniejsz\u0105 prze\u017cywalno\u015b\u0107 ptak\u00f3w i sukces l\u0119gowy. Zmiany klimatyczne z jednej strony powinny sprzyja\u0107 temu po\u0142udniowemu gatunkowi, ale z drugiej powoduj\u0105 nasilenie ekstremalnych zjawisk pogodowych, kt\u00f3re prowadz\u0105 do wi\u0119kszych strat w l\u0119gach. Kolejnym naturalnym czynnikiem redukuj\u0105cym liczebno\u015b\u0107 pomurnika jest drapie\u017cnictwo ssak\u00f3w (\u0142asicowate) i ptak\u00f3w (szponiaste i soko\u0142y, np. krogulec (<em>Accipiter nisus<\/em>), sok\u00f3\u0142 w\u0119drowny (<em>Falco peregrinus<\/em>)). Zw\u0142aszcza wzrost populacji l\u0119gowej soko\u0142a w\u0119drownego mo\u017ce potencjalnie niekorzystnie oddzia\u0142ywa\u0107 na ten gatunek. Jednym z dowod\u00f3w jest odnalezienie szcz\u0105tk\u00f3w pomurnika przy gnie\u017adzie soko\u0142a w\u0119drownego w Tatrach na Zawracie Kasprowym w 2011 roku. W zwi\u0105zku z bardzo niewielk\u0105 i wci\u0105\u017c malej\u0105c\u0105 populacj\u0105 mog\u0105 uwidacznia\u0107 si\u0119 negatywne procesy wp\u0142ywaj\u0105ce na obni\u017cenie kondycji genetycznej. Na S\u0142owacji w Ma\u0142ej i Wielkiej Fatrze zaobserwowano ju\u017c przypadki par l\u0119gowych, kt\u00f3re tworzone by\u0142y przez blisko spokrewnione osobniki. Gatunek ten zagro\u017cony jest tak\u017ce przez czynniki antropogeniczne, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych do najwa\u017cniejszych nale\u017cy ci\u0105g\u0142e zagospodarowywanie teren\u00f3w g\u00f3rskich i rosn\u0105cy ruch taternicki, mog\u0105cy powodowa\u0107 cz\u0119ste niepokojenie i p\u0142oszenie ptak\u00f3w przy gniazdach. Pomurniki ulegaj\u0105 tak\u017ce kolizjom z elementami infrastruktury turystycznej i sportowej na terenach g\u00f3rskich, czego przyk\u0142adem jest martwy ptak znaleziony pod wyci\u0105giem narciarskim w Dolinie Goryczkowej w latach 80. XX w.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pomurnik podlega ochronie w wi\u0119kszo\u015bci kraj\u00f3w europejskich, tak\u017ce w Polsce, gdzie obj\u0119ty jest \u015bcis\u0142\u0105 ochron\u0105 gatunkow\u0105 i ma status gatunku krytycznie zagro\u017conego wygini\u0119ciem (CR).<\/p>\n<p><em>Opracowa\u0142: Stanis\u0142aw Bro\u0144ski<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pomurnik nie jest zagro\u017cony globalnie i posiada kategori\u0119 zagro\u017cenia LC \u2013 najmniejszej troski. Ze wzgl\u0119du na rzadkie wyst\u0119powanie w trudno dost\u0119pnych siedliskach g\u00f3rskich dok\u0142adne rozmieszczenie, wielko\u015b\u0107 populacji i trendy liczebno\u015bci nie s\u0105 dobrze poznane, zw\u0142aszcza we wschodniej cz\u0119\u015bci zasi\u0119gu w g\u00f3rach Azji. W Europie liczebno\u015b\u0107 populacji l\u0119gowej szacowana jest na 38\u00a0000-100 000 par l\u0119gowych, przy czym najwi\u0119ksze populacje wyst\u0119puj\u0105 w Turcji (5\u00a0000-25 000 par), we Francji (4 000-20\u00a0000 par), Hiszpanii (9\u00a0000-12\u00a0000 par) i W\u0142oszech (2\u00a0000-6 000). Trend populacji europejskiej pozostaje nieznany, jednak w kilku pasmach g\u00f3rskich (w Pirenejach, Apeninach i Karpatach) notuje si\u0119 spadki liczebno\u015bci. Przyczyny zmniejszania si\u0119 populacji w\u2026 <a class=\"continue-reading-link\" href=\"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/zagrozenia-i-ochrona\/\">Czytaj dalej&#8230;<\/a><\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":12,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"footnotes":""},"class_list":["post-3944","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3944","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3944"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3944\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4136,"href":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3944\/revisions\/4136"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mto-kr.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3944"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}